
Overview
Key rankings
- อันดับ 2 ใน UNDP Human Development Index 2022
- อันดับ 6 ใน UN Sustainable Development Goals Report 2021
- อันดับ 7 ใน OECD Environmental Performance Review 2021
- อันดับ 1 ใน Net Zero Readiness Index (NZRI) 2021 จัดทำโดย KPMG
- ในปี ค.ศ. 2022 ร้อยละ 79.3 ของรถใหม่ที่ซื้อเป็นรถยนต์ไฟฟ้า (EVs)
- กรุงออสโลเป็นเมืองหลวงที่มีจำนวนผู้ใช้รถยนต์ไฟฟ้าส่วนบุคคลต่อจำนวนประชากรสูงที่สุดในโลก (ตั้งแต่ปี ค.ศ. 2020)
Visions & Goals
- บรรลุเป้าหมายการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกลงร้อยละ 55 ภายในปี ค.ศ. 2030 (เทียบกับระดับในปี 1990s) และตั้งเป้าหมายเป็น low-emission society ภายในปี ค.ศ. 2050
- ตั้งแต่ปี ค.ศ. 2025 รัฐบาลมีนโยบายระงับการขายรถยนต์แบบสันดาป (ซื้อได้แต่แบบ Hybrid และ EVs เท่านั้น)
Industries fostering innovations
น้ำมันและก๊าซธรรมชาติ
และอาหารทะเล
เป็นอุตสาหกรรมสำคัญอันดับ 1 และ 2 ของนอร์เวย์ และทั้งสองเป็นอุตสาหกรรมที่นอร์เวย์ส่งออกเป็นอันดับต้น โดยทั้งสองอุตสาหกรรมมีการวิจัยและพัฒนานวัตกรรมที่เกี่ยวข้องอยู่เสมอ อาทิ ในอุตสาหกรรมน้ำมันและก๊าซธรรมชาติ มีการวิจัยและพัฒนานวัตกรรม เช่น เทคโนโลยีการดักจับและกักเก็บคาร์บอน (Carbon Capture and Storage-CCS) เพื่อลดการปล่อยคาร์บอนสู่ชั้นบรรยากาศ ควบคู่ไปกับการพัฒนานวัตกรรมในการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานสะอาด
โดยเฉพาะพลังงานน้ำและพลังงานลม ส่วนในอุตสาหกรรมอาหารทะเล มีการวิจัยและพัฒนานวัตกรรมเพื่อขยายการผลิตและส่งออก ควบคู่ไปกับการคำนึงถึงการรักษาสิ่งแวดล้อม เพื่อการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำอย่างยั่งยืน
มีการต่อยอดเทคโนโลยี CCS เพื่อใช้ในอุตสาหกรรมอื่นๆ ด้วย เช่น ในอุตสาหกรรมปูนซีเมนต์ โดย Heidelberg Materials และโรงงานเผาขยะ โดย Hafslund Oslo Celsio มีการต่อยอดการพัฒนานวัตกรรมด้านพลังงานสะอาดในอุตสาหกรรมอื่นๆ เช่น การเดินเรือ โดยบริษัท Yara ได้พัฒนาเรือ YARA Birkeland ซึ่งเป็นเรือที่ขับเคลื่อนด้วยตัวเองโดยใช้พลังงานไฟฟ้าลำแรกของโลก (zero emission) เพื่อศึกษาวิจัยการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำและผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม นอร์เวย์ได้พัฒนา Blueye Pioneer โดรนใต้น้ำ ซึ่งมีประสิทธิภาพมาก แม้ในสภาวะน้ำลึกและมืด
Offshore wind
นอร์เวย์เป็นหนึ่งในผู้บุกเบิกด้านกังหันลมนอกชายฝั่งแบบลอยตัว โดยมีประสบการณ์ในทะเลเหนือและมีการพัฒนานวัตกรรมอย่างต่อเนื่องมามากกว่า 50 ปี และมี value chain ที่ครอบคลุม ทั้งบริการ อุปกรณ์ และโซลูชั่นที่หลากหลายสำหรับฟาร์มกังหันลมนอกชายฝั่ง ตั้งแต่ EPCI, HSE และการบริหารความเสี่ยง ไปจนถึงเรือ เคเบิล ระบบจอดเรือ และอื่นๆ
Green maritime
ชาวนอร์เวย์มีประสบการณ์การต่อเรือและเดินเรือตั้งแต่สมัยไวกิ้ง และที่ผ่านมา ได้ร่วมมืออย่างใกล้ชิดกับนักวิจัยและพัฒนานวัตกรรม ลูกค้า และผู้มีบทบาทระดับชาติและระดับนานาชาติ เพื่อพัฒนาโซลูชันที่ยั่งยืน โดยคำนึงถึงสิ่งแวดล้อม และเป้าหมายการปล่อยก๊าซเรือนกระจกสุทธิเป็นศูนย์ทั่วโลก ส่งผลให้ในปัจจุบัน นอร์เวย์เป็นหนึ่งในผู้นำระดับโลกในด้านโซลูชั่นการปล่อยก๊าซเรือนกระจกต่ำและเป็นศูนย์ การปรับใช้ระบบดิจิทัล และการปรับปรุงเรือ เพื่อลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม
Digitalisation
รัฐบาลนอร์เวย์จัดตั้ง Norwegian Digitalisation Agency ในปี ค.ศ. 2020 เพื่อให้ความสำคัญกับการพัฒนาและเปลี่ยนผ่านประเทศไปสู่ความเป็นดิจิทัล เพื่อความก้าวหน้ายิ่งขึ้นของสังคมนอร์เวย์ โดยอาศัยความร่วมมือของภาครัฐ ภาคเอกชน และหน่วยงานต่างๆ ที่เกี่ยวข้อง
o ที่ผ่านมา นอร์เวย์ปรับปรุงกระบวนการต่างๆ ภายในภาครัฐ และทำให้รัฐบาลมีความใกล้ชิดกับภาคประชาชนและภาคธุรกิจมากยิ่งขึ้น นอกจากนั้น ในขณะนี้ นอร์เวย์กำลังพยายามที่จะเปลี่ยนแปลงภาครัฐ ผ่านการปรับใช้เทคโนโลยีดิจิทัลอย่างเต็มรูปแบบ โดยมีเป้าหมาย คือ การทำให้มีบริการของภาครัฐมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น โดยมีการทำงานร่วมกันของภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง และขับเคลื่อนโดยผู้ใช้บริการและข้อมูล รวมถึงสามารถตอบสนองความต้องการ และความคาดหวังที่เปลี่ยนแปลงไปของภาคประชาชนและภาคธุรกิจได้ดีขึ้น
o รัฐบาลนอร์เวย์มองว่า ระบบดิจิทัลช่วยทำให้การบริหารจัดการทรัพยากรของภาคเอกชนมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น เช่น ทำให้ภาคอุตสาหกรรมและการผลิตสามารถประเมินวัตถุดิบและค่าใช้จ่ายในการผลิตได้อย่างแม่นยำ ส่วนในด้านการขนส่งและโลจิสติกส์ ทำให้สามารถคำนวนเวลาและเลือกเส้นทางที่ใช้พลังงานต่ำสุด เป็นต้น
Hydrogen
รัฐบาลนอร์เวย์จัดทำเอกสาร the Norwegian Government’s hydrogen strategy towards a low emission society และเผยแพร่เมื่อเดือนมิถุนายน ค.ศ. 2020 เพื่อส่งเสริมการพัฒนาเทคโนโลยีที่ช่วยให้ปล่อยก๊าซเรือนกระจกในระดับต่ำ และเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันให้กับธุรกิจของนอร์เวย์ในเวทีระหว่างประเทศ ส่งผลให้นอร์เวย์เป็นหนึ่งในผู้ผลิต green hydrogen (นำกลับมาใช้ได้ใหม่และปราศจากการปล่อยก๊าซเรือนกระจก โดยเฉพาะเมื่อใช้ไฟฟ้าพลังงานสะอาด) และไฮโดรเจนคาร์บอนต่ำชั้นนำของโลก และเป็นหนึ่งในผู้บุกเบิกเรือที่ใช้พลังงานไฮโดรเจน นอกจากนั้น นอร์เวย์ยังนำเสนอโซลูชั่นคุณภาพสูงสำหรับการขนส่ง การจัดเก็บ และการ กระจายสินค้า โดยคำนึงถึงความปลอดภัยเป็นหลัก
Smart city
รัฐบาลนอร์เวย์จัดทำเอกสาร Roadmap for smart and sustainable cities and communities in Norway และเผยแพร่เมื่อเดือนสิงหาคม ค.ศ. 2019 เพื่อเป็นแนวทางในการส่งเสริมความร่วมมือและความคิดสร้างสรรค์ร่วมกัน โดยเมือง Stavanger เป็นเมืองแรกที่ได้รับรางวัล Mobility Award จาก Norwegian Public Roads Administration และได้รับการขนานนามว่าเป็น Norway’s smartest city
EV
รัฐบาลนอร์เวย์มีนโยบายส่งเสริมการใช้ EVs ตั้งแต่ปี 2532 โดยมีมาตรการสร้างแรงจูงใจ เช่น การลดหย่อยภาษีต่างๆ การยกเว้นค่าผ่านทาง และการอนุญาตให้ขับขี่ในช่องทางรถโดยสารประจำทางเป็นต้น ส่งผลให้ในปัจจุบัน นอร์เวย์มีอัตราการใช้รถยนต์ไฟฟ้าต่อประชากรสูงที่สุดในโลก โดยในปี 2566 มีสัดส่วนยอดขายรถยนต์ไฟฟ้าสูงถึงร้อยละ 83 ของยอดขายรถยนต์ส่วนบุคคลทั้งหมดในตลาด นอกจากนั้น ตั้งแต่ปี 2568 เป็นต้นไป มีนโยบายให้รถยนต์ที่ซื้อใหม่ จะต้องเป็นรถยนต์ไฟฟ้าหรือ Hybrid เท่านั้น
ประเทศต่างๆ รวมถึงไทย สามารถเรียนรู้นโยบายของรัฐบาลนอร์เวย์ และนำมาปรับใช้กับบริบทของประเทศตนได้ ทั้งนี้ ความสำเร็จของรัฐบาลนอร์เวย์ ส่วนหนึ่งอาศัยความร่วมมือของภาคประชาชนและเอกชน และที่สำคัญคือ นโยบายของรัฐบาลที่มีความชัดเจนและต่อเนื่อง ทำให้ภาคเอกชนมีความมั่นใจและสามารถตัดสินใจที่จะลงทุน และพัฒนาธุรกิจที่เกี่ยวข้อง เช่น สถานีชาร์จรถไฟฟ้า และแท่นชาร์จไฟอัจริยะ เพื่อรองรับการขยายตัวของตลาดรถยนต์ไฟฟ้าในอนาคตต่อไป
การบริหารจัดการขยะ
ระบบการรับซื้อขวดพลาสติกและกระป๋องอลูมิเนียมบรรจุเครื่องดื่มของนอร์เวย์ หรือ Deposit Return System (DRS) เป็นระบบบริหารจัดการขยะรีไซเคิลที่เก่าแก่ที่สุด และประสบความสำเร็จระบบหนึ่งของโลก โดยตั้งแต่ปี ค.ศ. 2021 นอร์เวย์มีอัตราการคืนขวดพลาสติกและกระป๋องอลูมิเนียมมากกว่าร้อยละ 90 และในปัจจุบัน ร้อยละ 97 ของขวดพลาสติกถูกนำมาส่งคืน
o หลักการของระบบดังกล่าวที่ไม่ซับซ้อน กล่าวคือ ผู้บริโภคจ่ายค่ามัดจำขวดพลาสติกหรือกระป๋องอลูมิเนียมในราคา 1-3 โครนนอร์เวย์ เมื่อซื้อเครื่องดื่มที่บรรจุในขวดพลาสติกหรือกระป๋องอลูมิเนียม โดยผู้บริโภคจะได้รับเงินมัดจำดังกล่าวคืน เมื่อนำขวดและกระป๋องเปล่าส่งคืน ผ่านตู้รับคืนขวดและกระป๋องอัตโนมัติ
ซึ่งมักจะหาได้ทั่วไปตามร้านที่มีเครื่องดื่มบรรจุขวดพลาสติกหรือกระป๋องอลูมิเนียม โดยหากผู้บริโภคไม่ประสงค์รับเงินคืนยังสามารถเลือกบริจาคให้หน่วยงาน เช่น สภากาชาด ได้ด้วย
o หลักการดังกล่าวกระตุ้นให้ผู้บริโภคมีความพยายามในการส่งคืนขวดพลาสติกและกระป๋องอลูมิเนียมที่ดื่มเครื่องดื่มหมดแล้ว จากนั้น ขวดและกระป๋องดังกล่าวจะถูกนำไปผ่านกระบวนการรีไซเคิลและนำกลับมาใช้ใหม่ โดยมีบริษัท Infinitum ของนอร์เวย์ ที่ริเริ่มผลิตเครื่องรับคืนขวดและกระป๋องอัตโนมัติ และนำมาใช้ครั้งแรกในปี ค.ศ. 1999 หรือเมื่อ 25 ปีที่แล้ว บริษัท Infinitum ประเมินว่า ในปัจจุบัน ร้อยละ 92 ของขวดพลาสติกถูกนำมารีไซเคิล โดยขวดพลาสติกบางขวดอาจถูกรีไซเคิลมาแล้วมากกว่า 50 ครั้ง
โอกาสในการสร้างความร่วมมือ (Opportunities)
Thai-Norway collaborations
- ความร่วมมือทางวิชาการด้านการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำอย่างยั่งยืน เสนอโดยกรมประมงและ BIOTEC
- การศึกษาดูงานและเรียนรู้เกี่ยวกับเทคโนโลยีการดักจับและกักเก็บคาร์บอน (CCS) โดยกลุ่มวิจัยขั้นแนวหน้าการดักจับและกักเก็บคาร์บอนไดออกไซด์ (Chiang Mai CCS) และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
- การศึกษาดูงานและเรียนรู้เกี่ยวกับนโยบายการส่งเสริมการใช้รถยนต์ไฟฟ้า (EVs)
- โอกาสความร่วมมือด้านการบริหารจัดการขยะประเภทขวดพลาสติกและกระป๋องอลูมิเนียมบรรจุเครื่องดื่ม
- ความร่วมมือด้านการขจัดขยะทะเล ซึ่ง บริษัท LoVeMar AS สนใจจะถ่ายทอดความรู้ และยินดีสนับสนุนเงินลงทุนสำหรับการผลิตอุปกรณ์ marine debris sweeper และ floating conveyor ให้กับหน่วยงานของไทยที่สนใจ โดยจากการทดสอบอุปกรณ์ดังกล่าวพบว่า สามารถดักจับขยะทะเลได้ถึงร้อยละ 99.8 และ บริษัท Tiepoint AS ประสงค์เยือนไทยเพื่อทำแผนที่ป่าชายเลน (mapping of mangrove forest areas) เพื่อสนับสนุนข้อมูลขยะทะเลโดยใช้ปัญญาประดิษฐ์ (Artificial Intelligence – AI) และรายงานสภาพของป่า รวมถึงคํานวณโควต้า CO2 และปริมาณการเติบโตของป่าประจำปี
- ความร่วมมือระหว่าง Innovation Norway กับหน่วยบริหารและจัดการทุนด้านการเพิ่มความสามารถในการแข่งขันของประเทศ (บพข.) ซึ่ง สอท. ได้ประสานให้ทั้งสองฝ่ายได้พบหารือกันในช่วงการประชุม Norway-Asia Business Summit 2023 เมื่อเดือน พ.ย. 2566 ที่ กทม. โดย บพข. ได้แจ้งว่า สนใจเทคโนโลยี renewable energy และ circular economy เนื่องจากเป็น flagships ของนอร์เวย์ ซึ่ง Innovation Norway ยินดีที่จะนัดหารือทางออนไลน์เพื่อแลกเปลี่ยนในเรื่องนี้ต่อไป นอกจากนั้นในระหว่างการประชุมดังกล่าว บพข. ได้พบกับหน่วยงาน FOMO ของนอร์เวย์ ซึ่งส่งเสริมเรื่อง deep tech startup และ entrepreneur Slingshots และทั้งสองฝ่ายนัดหารือทางออนไลน์กันต่อไปด้วย
- ความร่วมมือด้าน Startup
- ในงาน Oslo Innovation Week 24-28 ก.ย. 2561 มีบริษัทจากไทย 2 บริษัท ได้แก่ บริษัท Jasberry และ บริษัท Ricult ได้รับคัดเลือกให้เข้าร่วมแข่งขันเสนอผลงาน (pitching) ในงาน 100 PITCHES ภายใต้โจทย์การใช้นวัตกรรมขับเคลื่อนการเปลี่ยนแปลงอย่างยั่งยืนตามเป้าหมาย UN’s Sustainable Development Goals (SDGs) ขององค์การสหประชาชาติ โดยมีเป้าหมายเพื่อยกระดับรายได้ให้เกษตรกรไทย ขณะเดียวกัน ช่วยสร้างมูลค่าเพิ่มผลผลิตทางการเกษตรของไทยในระดับโลก
- ใน Webinar Europe-Asia Startup Day เมื่อ 21 เม.ย. 2564 สอท. ได้เชิญนาย Berg Moe ประธาน Norwegian Entrepreneurs Club และนาย Pål Klouman Bekken ผู้ก่อตั้งบริษัท Bryggefisk จากนอร์เวย์ (ด้านอาหารและอาหารทะเล) ร่วมเป็นวิทยากรด้วย
- ในงาน Oslo Innovation Week 24-28 ก.ย. 2561 มีบริษัทจากไทย 2 บริษัท ได้แก่ บริษัท Jasberry และ บริษัท Ricult ได้รับคัดเลือกให้เข้าร่วมแข่งขันเสนอผลงาน (pitching) ในงาน 100 PITCHES ภายใต้โจทย์การใช้นวัตกรรมขับเคลื่อนการเปลี่ยนแปลงอย่างยั่งยืนตามเป้าหมาย UN’s Sustainable Development Goals (SDGs) ขององค์การสหประชาชาติ โดยมีเป้าหมายเพื่อยกระดับรายได้ให้เกษตรกรไทย ขณะเดียวกัน ช่วยสร้างมูลค่าเพิ่มผลผลิตทางการเกษตรของไทยในระดับโลก
Funds and fellowships
Innovation Norway มีทุนสนับสนุนการศึกษาวิจัย โดยเฉพาะในด้านนวัตกรรม สำหรับผู้ประกอบการภายในประเทศ สำหรับในต่างประเทศ สามารถสนับสนุนเงินทุน ทั้งแบบให้เปล่าและเงินกู้ยืม
The Research Council of Norway และ Innovation Norway (โดยกระทรวงคมนาคม) มีทุนสำหรับโครงการ Pilot-T ให้กับบริษัทที่ร่วมมือกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในการคิดค้นความรู้ใหม่ หรือใช้ความรู้เดิมในมิติใหม่ เพื่อเร่งการประยุกต์ใช้โซลูชั่นการคมนาคมอัจฉริยะแบบใหม่ โดยการพัฒนาและทดสอบและ/หรือนำร่องเทคโนโลยี บริการ และรูปแบบธุรกิจที่มีศักยภาพ ในการสร้างระบบขนส่งที่มีประสิทธิภาพ ปลอดภัย และเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมสำหรับอนาคต
รวบรวมข้อมูลโดย สถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงออสโล (๑๒ พฤษภาคม ๒๕๖๗)
Published by TNIU Thailand and Nordic Countries Innovation Unit
Latest blogs about Norway
-

พลังงานสะอาด สิ่งแวดล้อม และการดักจับ+กักเก็บคาร์บอน
CCS คืออะไร? สรุป Highlight Webinar จาก TNIU นอร์เวย์ บริหารจัดการพลังงานเพื่อความยั่งยืน
